Hiatella arctica [Linnaeus, 1767]
Noordse rotsboorder
| Overzicht | |
| Tijdvak | Oligoceen |
| Synoniemen |
Saxiacava arctica [Linnaeus, 1967] Saxiacava rugosa arctica [Linnaeus] |
| Bijzonderheden | Exemplaar op de foto is gevonden onder de rubberrand van een deksel. |
| Het leven | |
| Bevruchting | in de zomer |
| Larvale fase | juli tot december te vinden in zee, een driehoekig schelpje van tot ongeveer 0,36 mm |
| Broed | gedurende de eerste bodemfase groeit het schelpje tot een gestrekte rechthoek |
| Juveniele fase | bij een lengte van ongeveer 0,46 mm ontstaan de eerste stekels op de kiel, eerst in 1 rij daarna in twee. Soms is ook nog de bovenrand getand zodat er drie rijen stekels zijn. |
| Habitat | In de Noordzee tussen 9 en 200 meter, soms veel dieper. Leeft vastgehecht door middel van de byssus aan stenen en schelpen, tussen wier, kokerwormen, eieren van wulken, ook in bestaande holten van rotsblokken, of plastic. Waarschijnlijk niet zelf borend. |
| Verspreiding | Kosmopoliet. |
| De Schelp | |
| Basis vorm | Onregelmatig, langwerpig, soms rechthoekig |
| Hoogte | 5 mm |
| Lengte | 25 mm |
| Breedte | 9 mm |
| Dikte | vrij stevig, ondoorschijnend |
| Convexiteit | Rechts convexer dan links |
| Bovenrand | gebogen, bijna parallel aan onderrand, kleine inzinking voor de apex |
| Onderrand | golvend, bijna parallel aan bovenrand |
| Voorrand | rechthoekig, gapend, iets spitser dan achter |
| Achterrand | rond, niet of weinig gapend |
| Commissuur | Vorm en afmetingen zijn variabel. In steen geboorde exemplaren zijn vaak sterker vervormd. Rechterklep vaak groter dan linker. Jonge exemplaren meer verlengd van oudere. |
| Umbo | weinig opgeblazen |
| Apex | voor het midden |
| Periostracum | |
| Periostracum dikte | vaak langbewaard |
| Periostracum kleur | geelbruin, grijsbruin |
| Periostracum structuur | vezelig |
| Ostracum | |
| Ostracum kleur | wit |
| Ostracum structuur | niet of weinig glanzend |
| Parallelle sculptuur | onregelmatige strepen of plooien |
| Oppervlakte sculptuur | Stekels op de kielen bij juveniele exemplaren |
| Kiel | 2 van de top naar de achterrand |
| Binnenkant kleur | wit, porselein- of kalkachtig |
| Binnenkant structuur | glanzend |
| Umbonale holte | weinig gewelfd |
| Slot | |
| Ligament | uitwendig, kort |
| Slot-type | anodont, heterodont |
| Slottanden | Bij oude exemplaren vervagen de tanden, de hele slotplaat wordt dan dikker |
| Cardinale tanden |
L: 2, met daartussen een put voor de rechter tand R: 1 |
| Voorste cardinale tanden |
L: rudimentair, vervlakt in slotplaat R: kort conisch |
| Achterste cardinale tanden | L: loopt naar achter toe breed uit |
| Laterale tanden | 0 |
| Mantellijn | Mantel hecht zich niet overal gelijkmatig aan de schelp, de mantellijn is dan ook onderbroken. De aanhechting is ook niet spiegelbeeldig in de linker en rechter klep |
| Mantelbocht | Niet altijd duidelijk ontwikkeld (zie ook Mantellijn) |
| Sluitspieren | |
| Sluitspierindruksels | 2 |
| Voorste sluitspierindruksel | heel laag, bij de voorste beneden hoek |
| Achterste sluitspierindruksel | hoog, vlak onder de slotplaat |
| Byssusopening | Een kleine spleet |
| Het Weekdier | |
| Mantelrand | vergroeid op de openingen voor voet en siphonen na |
| Siphonen | grotendeels vergroeid |
| Sluitspieren | |
| Voet | |
| Byssus | ja |
| Bronnen | |
| Tekst | 1 - Benthem Jutting,Tera Van, Fauna van Nederland, afl. 12: Mollusca (I) C. Lamellibranchia. Leiden, 1943. |
© 2010 Dennis Leeuw & Anneke van der Lende / Commentaar, aanvullingen en suggesties: info@strandvondsten.nl